شاید بزرگترین درسی که ما در دیار غربت و مهاجرت اموختیم این باشد که هر مانع سکویی است بسوی پیشرفت. وقتی به ایران نگاه می کنم که با وجود این همه تحریم دست از تلاش بر نمیدارند و هر روز اوازه جدیدی از دستاوردهاشان در رسانه می پیچد ،به زندگی امیدوارتر می شوم چرا که به قول یکی از دوستان ما نیز دابل تحریم شده ایم!!!

پس جای تعجبی نیست اگر امروز می بینیم با وجود مشکلات فراوان نخبگان و فرهیختگان ما قد علم کرده اند و با موفقیت شان افتخاری دیگر برای افغانستان عزیز ثبت کرده اند.و باعث سربلندی همه هموطنان افغانستانی شده اند.

روز جمعه 20/2/92 با هماهنگی شورای مرکزی انجمن ندا، اقای مرتضی بهبودی برای تهیه مستندی از نخبگان و فرهیختگان افغانستانی به کاشان امدند.

در اولین دیدار ایشان با خانم شکیبا سلیمی مصاحبه کردند که عضو تیم سازنده ماشین خورشیدی در سال 7-86 بودند واکنون در حال طراحی وساخت کفشی است که به نابینایان کمک می کند سالم به مقصد برسند.

دیدار بعدی با اقای سید علی موسوی حافظ روشندل قران کریم ،برنده چند دوره مسابقات قرانی استانی و کشوری بود.

امروز بریتان مطلب و کلیپی رو ملم که نشان میده افغانستانی میتواند، حتی با تمام محدودیت ها، اما اینها نیاز به هدف و تلاش و کوشش فراوان در راستای آن دارد، (یکی از مثالهای بارز آن هم دوره‌ای و هندیوال م آقای مجتبی نیک زاد هست که با هم برای کنکور ارشد درس موخواندیم و از همان ابتدا هدفش رتبه یک بود و با کوشش زیاد به آرزویش هم رسید ولی م که شاید آنقدر تلاش نکرده بودوم اونقد خوب که باید، نتیجه نگرفتم). این کلیپ توسط خانه دانشجویان و فرهنگیان افغانستان(ثمر) تهیه و تنظیم گردیده که در آن به حدود 30 مورد دستاورد های ماندگار در عرصه های علمی، فرهنگی و ورزشی افغانستان اشاره شده است امید است که با دیدن این کلیپ(مخصوصا ما دانشجویان) بر انگیزه و فعالیتمان بیفزاییم و برای افغانستانی هر چه بهتر و آبادتر تلاش کنیم.

آیت الله سید محمدهادی شریعتمدار در سال 1300 خورشیدی در منطقه «قره قل» بهسود از توابع ولایت «میدان وردک» دیده به جهان گشود.

وی در چهار سالگی پدرش را از دست داد و سرپرستی او را برادرش بر عهده گرفت، وی تحصیلات مقدماتی خود را در حوزه علمیه زادگاهش سپری کرد و در سال 1315 خورشیدی در سن 15 سالگی در بازگشت از سفر مکه در عراق ساکن شد و به افغانستان مراجعت نکرد.

این عالم برجسته افغان پس از اقامت در نجف اشرف در حوزه علمیه این شهر تحصیلات خود را در سطوح مختلف ادامه داد.

پیکر آیت‌الله سیدعلی علوی جوهری از علمای برجسته افغانستان و حوزه علمیه خراسان رضوی، در مشهد مقدس به خاک سپرده شد.
آیت الله علوی جوهری، در سال ۱۳۰۸ خورشیدی در استان غزنی متولد شد و در دوران جوانی راهی حوزه علمیه نجف شد.
وی سال‌های متمادی در حوزه علمیه نجف مشغول تعلیم و تدریس بود و از محضر آیت الله العظمی حکیم، آیت الله العظمی خویی، آیت الله سید محمد باقر صدر و آیت الله سید اسد الله مدنی در زمینه‌های مختلف، بخصوص اصول، فقه، فلسفه و فلسفه تاریخ بهرمند شد.
با خروج اجباری علما و شخصیت‌های غیرعراقی از کشور عراق، وی قبل از پیروزی انقلاب اسلامی ایران به مشهد آمد و بخاطر فعالیت علیه رژیم پهلوی تحت تعقیب قرار گرفت و مجبور به ترک ایران و راهی کویته پاکستان شد.
با پیروزی انقلاب اسلامی ایران، وی دوباره به مشهد سفر کرد و در حوزه علمیه این شهر مشغول تدریس گردید. "کفایه الاصول آخوند خراسانی و اسفار ملاصدار از مهمترین آثاری بود که وی در مشهد تدریس می‌نمود.

امین‌الله پیرزاد هروی فرزند «میرزا حبیب‌الله خوشنویس» در سال 1320 خورشیدی در ناحیه اول شهر هرات چشم به جهان گشود.

پیرزاد از نوجوانی در مغازه پدرش در دکان عطاری واقع در «بازار خوش» هرات، گل و گیاه عطاری می‌فروخت، ولی از زمانی که چشمش به خط آشنا شد به تشویق پدر و با استفاده از خطوط متنوع در دیواره های منقش در مسجد جامعه بزرگ هرات و ایوان‌های مزار «خواجه عبدالله انصاری» در «گازرگاه» هرات شروع به نوشتن نمود و کتابت را آغاز کرد.

استاد پیرزاد یکی از شاگردان برجسته استاد «محمدعلی عطار هروی» بود و با راهنمایی‌های استاد عطار با خطوط مختلف از جمله ثلث، نسخ، نستعلیق، کوفی، شکسته و دیگر خطوط آشنا شد.

طبق نوشته «بصیر احمد حسین زاده» در کتاب یاد نامه استاد پیرزاد که با نام «رنگ و رنج هنر آوران هری»، منتشر شده است، عطار هروی که معلم پیرزاد بوده از خطاطان مشهور افغانستان بود و علاوه بر اینکه مسئول موزه شهر هرات بود دکان عطاری نیز داشت و بعد از فراغت از کارهای اداری با مشتریان روستایش یا با نوجوانانی که قلم‌های خود را برای تراشیدن و به اصطلاح سر کردن می‌آوردند می‌گذشت.

هفتم مهر، هجدهمین سالگرد شهادت شاعر نامور افغانستان‌، عبدالقهار عاصی است.

این شاعر افغان در هفتم مهر 1373 بر اثر انفجار خمپاره‌ای در شهر کابل از میان ما رفت و جامعة ادبی افغانستان‌، و بلکه همه فارسی‌زبانان را داغدار کرد.

عبدالقهار عاصی در سال 1335 در روستای ملیمة پنجشیر به دنیا آمد. جوانی را در کابل گذراند و از دانشکدة کشاورزی دانشگاه کابل فارغ‌التحصیل شد.

جوانی و دوران رشد ادبی عاصی هم‌زمان بود با خیزشی ادبی که در دهة شصت در عرصة شعر و داستان در افغانستان پدید آمده بود. در این سالها بود که جمعی از شاعران و نویسندگان نوگرا و فعال کشور، انجمن نویسندگان افغانستان را بنیاد نهادند و این انجمن که در ابتدا وابسته به دولت بود و سپس به استقلالی نسبی رسید، از زمان تأسیس تا فروپاشی در سال 1371، مهم‌ترین کانون پرورش اهل قلم کشور در داخل افغانستان بود.

سرزميني كه روزگاري پرورندة حكيمان و دانشوران و عارفان بزرگي چون سنايي غزنوي، شهيد بلخي، ابوشكور بلخي، ناصرخسرو قبادياني مروزي، مولوي بلخي، خواجه عبدالله انصاري و حتي اين اواخر، آخوند خراساني هراتي و مرحوم ملاعباس تربتي و پسر برومندش مرحوم راشد بود كه اصالتاً هراتي‌اند، اكنون بنگر كجا نشسته به حسرت: ابر است بر جاي قمر، سنگ است بر جاي گهر، و زهر است بر جاي شكر!...

حجت الاسلام حسينعلي راشد فرزند عالم بزرگوار ملاعباس تربتي که از علمای سرشناس افغانستان در ولایت هرات بود، بر اثر فشار کمونیست ها به ایران مهاجرت کرده و در شانزده سالگي براي فراگيري علوم اسلامي راهي مشهد شد و طي ده سال از محضر اديب نيشابوري بهره برد. او همچنين از علماي نجف، اصفهان و تهران نيز استفاده فراوان برد و سپس به وعظ و ارشاد پرداخت. راشد مدتي در اصفهان منبر رفت ولي توسط ر�?يم شاهي به زندان افتاد. وي از سال 1320 ش در راديو ايران به ايراد سخنراني هاي اخلاقي و مذهبي پرداخت و در مدرسه سپهسالار (مدرسه شهيد مطهري) و دانشگاه فضيلتهاي راشد، دو فيلسوف شرق و غرب و مجموعه سخنراني هاي راشد از جمله آثار اوست...

گر�?ه اندیشه دانشج�?یان عل�?م سیاسی مرب�?ط به م�?سسه تحصیلات عالی خاتم النبیین، دیر�?ز پنجشنبه همایش علمی را به منظ�?ر بازخ�?انی اندیشه های سید جمال الدین افغانی راه اندازی نم�?دند.

این همایش علمی که در آن تعداد کثیری از استادان دانشگاه، شخصیت های علمی �? دانشج�?یان اشتراک نم�?ده ب�?دند با ارائه زندگینامه سید جمال الدین افغانی آغاز گردید.

به گزارش جمه�?ر، عبدالقی�?م سجادی، رئیس م�?سسه تحصیلات عالی خاتم النبیین، که در این همایش صحبت می کرد، اندیشه سید جمال را از مح�?رهای آگاه نم�?دن مسلمانان از انحطاط �? عقب ماندگی، احیای ه�?یت اسلامی، پیرایش اسلام از تفسیرهای نادرست �? شناسایی ع�?امل نفاق �? فرقه گرایی م�?رد بررسی قرار داد.

�?ی گفت: سید جمال، بخشی از میراث فرهنگی افغانستان �? سازنده بخشی از ه�?یت اسلامی �? دینی ج�?ان مسلمان است که در قرن بیست می خ�?اهد بین دینداری �? ن�?گرایی، تجدد �? سنت جمع کند.

به گفته �?ی، سید جمال اندیشه ای است فراتر از یک فرد که میت�?اند پاسخ های مناسب برای پرسش های زمانه ما داشته باشد.

�?ی تصریح کرد: امر�?زه افغانستان با همان درد که سید جمال گرفتار ب�?د گرفتارشده است، اسلام متحجرانه ای که دینداری را با ن�? اندیشی �? ن�?گرایی، اخلاق را باعلم �? تجدد را باسنت در ستیز �? تعارض می بیند، تلاش می کند برای حفظ دینداری �? دیانت ج�?انان مسلمان چشم را بر تمام دست آ�?ردهای علمی دنیای مدرن ببندد.

14 ارديبهشت سالر�?ز درگذشت شاعر �? پ�?�?هشگر پرآ�?ازه افغانستان استاد خليل الله خليلي است كه 25 سال پيش در سال 1366 در پاكستان در گذشت.

خليلي در د�?ران حيات خ�?د به عن�?ان نماينده فرهنگي افغانستان سفرهاي زيادي به ايران داشت �? با شاعران �? پ�?�?هشگران نامي اين كش�?ر مرا�?دات بسياري انجام داد.

خليلي در سال 1286 شمسي در كنار ر�?دخانه كابل �? در محلي به نام باغ "شهر آرا" كه ر�?زگاري تفريح گاه شاهان مغ�?ل ب�?د به دنيا آمد.

پدرش "ميرزا محمد حسين خان" نام داشت �? در ميان مردم به "مست�?في الممالك" مشه�?ر ب�?د �? در عين حال از مهمترين رجال عصر خ�?د شناخته مي شد.

مادر خليلي دختر يكي از خان هاي ك�?هستان "پر�?ان" �? خ�?اهر "عبدالرحيم خان"، نايب سالار هرات ب�?د.

بر اساس یافته‌های کا�?شگران �? باستان‌شناسان این بنا مدرسه یا همان "خانقاه" پدر "م�?لانا جلال‌الدین‎ محمد بلخی" "سلطان‌علما" یا "بها�?لد" است.

بخشی از این مدرسه یا خانقاه در جنگ‌های 3 دهه گذشته افغانستان آسیب‌ دیده �? بخش دیگری از آن در نتیجه بی‌ت�?جهی مسئ�?لان افغان �?یران شده است.

با این حال پس ک�?چه‌های خاک‌آل�?د این �?یرانه هن�?ز ب�?ی م�?لانا می‌دهد �? سالانه صدها گردشگر داخلی �? خارجی را به س�?ی خ�?د جلب می‌کند.

خانقاه یا مدرسه سلطان‌العلما؟

با این حال هن�?ز تردید �?ج�?د دارد که آیا این �?یرانه‌های بر جای مانده از 800 سال پیش بقایای مدرسه بها�?لد است �? یا خانقاه �?ی است؟

"اعظم رهن�?رد زریاب" در گفت‎�?گ�? با خبرنگار خبرگزاری فارس در کابل، اظهار داشت: در منطقه "بلخ" �?لایت مزار شریف دی�?ارها �? گنبدهای یک بنای تاریخی دیده می‌ش�?د که بر اساس یافته‌های باستان‌شناسان این همان مدرسه "بها‌�?لد" پدر م�?لانا است.

این پ�?�?هشگر افغان با بیان این که برخی معتقدند که این همان خانقاه‌ بها‌�?لد است که در آن مراسم اهل تص�?ف برگزار می‌شد، گفت: چیزی که ما از آن مطمئن هستیم این است که بها�?لد یا سلطان‌العلما مدرسه‌ای در این منطقه داشت �? شاگردان زیادی در این مدرسه پای درس ا�? می‌نشستند.